Peri Peri Sos Nedir? İçinde Ne Var, Acı mı, Nerede Kullanılır?

Peri peri sosu menülerde, market raflarında ve tavuk tariflerinde giderek daha sık görüyoruz. Ama "peri peri sos nedir" diye soran birine çoğu yer tek kelimeyle cevap veriyor: acı. Oysa peri periyi diğer acı soslardan ayıran şey acıdan çok ekşiliği. Bu yazıda sosun içinde ne olduğunu, ne kadar acı olduğunu ve en çok hangi yemeklerle kullanıldığını kısaca anlatıyoruz.

Peri peri ne demek?

Peri peri, Afrika'da yetişen küçük ve acı bir biberin adı. Svahilicede "biber biber" anlamına geldiği söylenir. Aynı kelime Portekizce yazımla piri piri olarak da geçer; yani "piri piri sos" ile "peri peri sos" aynı şeydir. Sosun bugünkü hâli, Portekizli denizcilerin Mozambik ve Angola kıyılarında bu biberle tanışıp onu sarımsak, limon ve yağla birleştirmesiyle ortaya çıktı. Portekiz mutfağında ızgara tavukla özdeşleşmesi de buradan geliyor.

Peri peri sosun içinde ne var?

Tarifler mutfaktan mutfağa değişse de peri peri sosun temeli hemen her yerde aynı dört şeyden oluşur:

• Acı biber: Sosun adını veren küçük kırmızı biber. Bulunmadığında benzer acılıkta taze kırmızı biberler kullanılır.
• Sarımsak: Acının arkasındaki derinliği verir.
• Limon suyu (bazen sirke): Peri periyi peri peri yapan ekşilik buradan gelir.
• Baharat ve yağ: Genellikle tatlı kırmızı toz biber, kekik gibi kurutulmuş otlar ve sıvı yağ. Sosun kıvamını ve rengini bunlar belirler.

Konsept Burger'deki peri peri sos da bu klasik çizgide: acı biber, sarımsak, limon suyu ve baharatlarla hazırlanıyor ve diğer soslarımız gibi katkı maddesi ve koruyucu içermeden her gün taze karıştırılıyor.

Peri peri sos acı mı?

Evet, acı bir sos; ama "yakıcı" sosların arasında değil. Limonun ekşiliği acıyı dengeler, bu yüzden damakta önce ferah bir ekşilik, ardından yavaşça yükselen bir acı hissedilir. Acılık derecesi tarife ve kullanılan biberin miktarına göre değişir. Hazır şişelenmiş soslar genelde "hafif", "orta" ve "ekstra acı" diye ayrılır.

Kendi menümüzden bir ölçü verelim: yedi konsept sosumuz içinde peri peri, sriracha mayo ve chipotle ile birlikte acı tarafta duruyor. Acıya alışkın biri rahatça yer; acıya duyarlıysanız yanına kremsi bir ranch sos almanız yeterli.

Peri peri, sriracha ve hot chilli farkı

• Peri peri: Acı + ekşi. Limon ve sarımsak öne çıkar; yağlı ve etli tabakları hafifletir.
• Sriracha mayo: Acı + kremsi. Mayonez acıyı yumuşatır; acıya giriş için en kolay seçenek.
• Hot chilli: Daha doğrudan bir acı. Menümüzde jalapeño turşusu ve karamelize soğanla birlikte kullanılıyor.

Yedi sosun hepsinin karakterini ve hangi burgerle eşleştiğini sos rehberimizde ayrıntılı anlattık.

Peri peri sos nerede kullanılır?

• Izgara tavuk: En klasik kullanımı. Tavuğun sade tadı sosun ekşi-acı karakterini öne çıkarır; marine olarak da, piştikten sonra üstüne de kullanılır.
• Burger: Çift cheddar ve bacon gibi ağır malzemelerin yağını keser. Kömür ızgaranın isli tadıyla da iyi bir zıtlık kurar.
• Patates kızartması: Ketçaba ekşi-acı bir alternatif.
• Deniz ürünleri ve sebze ızgara: Karides, balık ve közlenmiş sebzelerle de sık kullanılır.

Konsept Burger'de peri peri nasıl denenir?

Menümüzde peri peri sosla hazırlanan iki burger var: et köfteli Peri Peri Soslu Burger (100 gr 545 TL, 200 gr 685 TL) ve Peri Peri Soslu Tavuk Burger (120 gr 460 TL, 240 gr 560 TL). İkisi de çift cheddar peyniriyle ve patates kızartmasıyla geliyor. İçeriklerini ve hangisini seçmeniz gerektiğini peri peri burger yazımızda karşılaştırdık.

Sosu sadece tatmak istiyorsanız peri peri, herhangi bir burgerin ya da patatesin yanına 35 TL'ye ekstra sos olarak eklenebiliyor. Tam menü ve güncel fiyatlar menü sayfamızda.